Rolls-Royce SMR wygrał konkurs i zbuduje bloki jądrowe w EJ Ringhals

Data dodania: środa, 17 czerwca 2026, autor: nuclear.pl

Rolls‑Royce SMR wygrał szwedzkie postępowanie technologiczne na budowę trzech bloków jądrowych w EJ Ringhals.

Jako kluczowe powody decyzji wskazano całościowy obraz kosztów oraz to, że Rolls‑Royce dostarczy reaktory także do Wielkiej Brytanii i Czech – co pozwala być częścią większej europejskiej floty tej samej technologii i dzielić się doświadczeniami, a także sieć poddostawców w dużej części zlokalizowaną w regionie. Wątek europejskiej suwerenności energetycznej i mniejszego uzależnienia od technologii amerykańskiej pojawia się w komentarzach prasowych, ale nie był podany jako oficjalna przesłanka. Znaczenie miała też skala: dla zbliżonej mocy całkowitej (ok. 1500 MW) wariant z trzema RR SMR jest alternatywą wobec pięciu BWRX‑300 – mniej bloków potencjalnie oznacza prostszą budowę i eksploatację, a korzyści skali w energetyce jądrowej są bardzo realne.

To trzecia tego typu wygrana Rolls‑Royce SMR – wcześniej firma została wybrana w Wielkiej Brytanii (Great British Energy – Nuclear) oraz w Czechach (ČEZ). Ostatni podawany koszt budowy RR SMR to ok. 7 mln USD/MWe brutto, przy czym doświadczenia z innych SMR pokazują, że im projekt bardziej gotowy do realizacji, tym wyższe szacunki kosztów. Palmę pierwszeństwa w tej kategorii dzierżą NuScale oraz BWRX-300, których koszty określano początkowo jako ok 2–3 mln USD/MWe a obecnie jest to odpowiednio ok. 14 i 12 mln USD/MWe).

Proces ruszył w czerwcu 2022 roku studium wykonalności dla co najmniej dwóch SMR przy EJ Ringhals. Wnioski z tego studium opublikowano w lutym 2024. W czerwcu 2024 zawężono listę z sześciu potencjalnych dostawców do dwóch: Rolls‑Royce SMR i GE Vernova Hitachi (BWRX‑300) – czterech pozostałych nie ujawniono. Inwestycję prowadzi spółka celowa Videberg Kraft AB, a lokalizacją jest Półwysep Värö (Väröhalvön) w gminie Varberg, obok istniejącej elektrowni. Finansowanie opierać ma się na szwedzkiej ustawie o pomocy państwa, która weszła w życie w sierpniu 2025 i przewiduje pożyczki państwowe oraz dwukierunkowe CfD, z pułapem ok. 5000 MWe (równowartość czterech dużych reaktorów). Wniosek o wsparcie złożono w grudniu 2025 roku.

Po stronie kapitałowej angażuje się też szwedzki przemysł energochłonny – w 2024 roku zawiązano konsorcjum Industrikraft i Sverige AB, które ma częściowo sfinansować budowę i objąć udziały w elektrowni. Jego członkami zostały między innymi Alfa Laval, Boliden, SKF, Stora Enso, Grupa Volvo, ABB, AFRY, Alleima, Billerud, Epiroc, Hitachi Energy, Höganäs, SAAB, Södra i Vectura. Pierwotnie Videberg Kraft należała w 80% do Vattenfalla i w 20% do Industrikraft. W kwietniu 2026 rząd zaproponował jednak wejście państwa jako bezpośredniego udziałowca: po transakcji państwo ma mieć 60%, a Vattenfall i Industrikraft po 20%, co oznacza, że bezpośrednio i pośrednio państwo kontroluje 80% spółki. Zakup akcji wyceniono na ok. 1,8 mld SEK, z formalnym przeniesieniem akcji w drugiej połowie 2027 roku. Obecnie propozycja czeka na zgodę Riksdagu.