Jak wyjaśniać jądrowe sprawy? – partnerstwo Visiatome i IPJ Świerk

Data dodania: piątek, 2011.04.08, autor: nuclear.pl

W środę 6 kwietnia podpisano we Francji porozumienie o partnerstwie pomiędzy Centrum Visiatome i Instytutem Problemów Jądrowych w Świerku. Strony będą współpracowały w dziedzinie edukacji społecznej związanej z energetyką jądrową.

Porozumienie o współpracy podpisano we francuskim ośrodku jądrowym w Marcoule (100 km na północny zachód od Marsylii) w obecności minister Hanny Trojanowskiej, pełnomocnika rządu ds. energetyki jądrowej.

- Pragniemy skorzystać z wieloletnich francuskich doświadczeń w zakresie edukacji społecznej na temat energii jądrowej – powiedział podpisujący porozumienie ze strony polskiej dyrektor IPJ prof. Grzegorz Wrochna. - Uważamy, że bogata i powszechna wiedza powinna być podstawą najpierw debaty publicznej, a potem funkcjonowania społeczeństwa w kraju korzystającym z dobrodziejstwa energii jądrowej – dodał dyr. Wrochna.

Visiatome jest wzorcową placówką edukacyjną prowadzoną przez francuski Komisariat Energii Atomowej i Energii Alternatywnych CEA. Centrum Visiatome w Marcoule jest nowe i nowoczesne - działa dopiero od 2005 r. Prezentuje stałą wystawę interaktywną na powierzchni 600 m2 oraz ekspozycje czasowe w specjalnie przeznaczonej na nie części; posiada także audytorium. Rocznie centrum odwiedza ok. 25 tys. gości – w dużej części młodzieży szkolnej. Co roku organizuje także kilkanaście imprez i konferencji. Lokalne placówki edukacyjne współpracujące z centrum Visiatome działają przy wszystkich francuskich elektrowniach jądrowych.

W Świerku już od 15 lat działa zorganizowany i prowadzony przez prof. Ludwika Dobrzyńskiego Dział Szkolenia i Doradztwa. Ośrodek posiada własny budynek przystosowany do prowadzenia zajęć laboratoryjnych dla uczniów i studentów oraz sale wykładowe i niewielką przestrzeń wystawową, a także okazałą makietę elektrowni jądrowej. Oferta ośrodka cieszy się uznaniem odwiedzających - uczniowie mogą tu samodzielnie, pod opieką personelu dydaktycznego ośrodka, wykonywać ok. 25 doświadczeń o różnym stopniu trudności, które przybliżają świat atomów, jąder i promieniowania – pozwalają go niemal dotknąć. To unikalna oferta w skali europejskiej – przyznawali goszczący już w Świerku przedstawiciele strony francuskiej. Wszystkie doświadczenia spełniają bardzo surowe wymogi bezpieczeństwa, a jednocześnie muszą uwzględniać fakt nie zawsze wysokiego poziomu przygotowania ogólnego uczniów. Wiele elementów układów doświadczalnych i pokazowych zostało wykonanych w Instytucie.

Zgodną intencją stron polskiej i francuskiej jest, by podpisane porozumienie nie pozostało tylko faktem papierowym. Wspólne działania rozpoczną się już wkrótce. Przedstawiciele Visiatome z radością podchwycili inicjatywę IPJ by już 26 maja wspólnie zaprezentować szerokiej publiczności Warszawy ośrodki i ich ofertę. Okazją do tego będzie festyn naukowy organizowany na skwerze przy ulicy Wawelskiej z okazji otwarcia ścieżki edukacyjnej poświęconej Marii Skłodowskiej-Curie. Kolejny dzień francuscy goście spędzą w Świerku, a już 28 maja partnerzy ponownie spotkają się z warszawiakami na Pikniku Naukowym.

CEA spełnia we Francji rolę instytucji organizującej działalność badawczą i edukacyjną w szeroko rozumianym obszarze energetyki i energii. Plany rozwoju polskiej energetyki jądrowej przewidują, że ośrodek w Świerku pełnił będzie podobną rolę, a nawet szerszą, gdyż obejmującą także część zadań usługowo-eksperckich na rzecz władz, instytucji publicznych i samorządów. - Lekcja Fukushimy uświadomiła wielu z nas jak ważna jest edukacja społeczna – zauważa prof. Wrochna. - Koszty społeczne decyzji i zachowań powodowanych emocjami, a pozbawionych przesłanek racjonalnych, mogą być znacznie bardziej opłakane niż te, które powodują żywioły przyrody.

Francuski Visiatome jest centrum wiedzy i informacji. Nie przekonuje do z góry założonych tez. Przedstawia weryfikowalne fakty. - To oczywiste, bo rola nauki nie polega na odpowiadaniu na pytanie o to co jest złe, a co dobre – konkluduje dyrektor IPJ. - Nauka odpowiada na pytania o to jak działają urządzenia i przebiegają procesy, jakie muszą, a jakie tylko mogą być skutki, pomaga określać ryzyko i szacować koszty różnych rozwiązań. Wypracowaną wiedzą nauka powinna dzielić się ze społeczeństwem i powinna to czynić w sposób zrozumiały dla wszystkich, którzy chcą słuchać. Obywatele uzbrojeni w potrzebną wiedzę mogą być pełnoprawnym uczestnikiem dialogu publicznego. Bez odpowiedniej wiedzy możemy być łatwym celem propagandowych manipulacji.