Państwowa Agencja Atomistyki rozbudowuje krajowy system monitoringu radiacyjnego

Data dodania: piątek, 9 stycznia 2026, autor: nuclear.pl

Państwowa Agencja Atomistyki poinformowała o włączeniu do sieci monitoringu siedmiu nowych stacji wczesnego wykrywania skażeń promieniotwórczych PMS (ang. Permanent Monitoring Station), które rozpoczęły ciągłą pracę pomiarową wzmacniając zdolność do wczesnego wykrywania ewentualnych zagrożeń radiologicznych.

Nowe stacje uruchomiono w lokalizacjach o istotnym znaczeniu z punktu widzenia geograficznego i infrastrukturalnego. System został wzmocniony na północno-wschodnich krańcach kraju w Wiżajnach koło Gołdapi oraz w Woli Terechowskiej w powiecie hajnowskim, a także w rejonach przygranicznych z Ukrainą w Hulczach (miejscowość w rejonie Tomaszowa Lubelskiego i Hrubieszowa) . Kolejne instalacje powstały w centralnej Polsce w Tuszynie pod Łodzią, we wschodniej części kraju w Konstantynowie niedaleko Białej Podlaskiej, na wybrzeżu w Łebie oraz na terenie Narodowego Centrum Badań Jądrowych w Świerku.

– Sukcesywnie powiększamy system monitoringu i włączamy do niego kolejne stacje. Plany przewidują dalszy rozwój. Większa liczba stacji to większe możliwości analityczne Państwowej Agencji Atomistki, co jest bardzo ważne w kontekście krajowego bezpieczeństwa radiacyjnego – podkreśla Andrzej Głowacki, Prezes PAA.

Stacje PMS realizują ciągły, automatyczny pomiar mocy dawki promieniowania jonizującego w środowisku. Dane w czasie rzeczywistym przesyłane są do Państwowej Agencji Atomistyki i analizowane w Centrum ds. Zdarzeń Radiacyjnych. Umożliwia to nie tylko bieżącą ocenę sytuacji radiacyjnej kraju, lecz także szybkie wykrycie anomalii i podjęcie adekwatnych działań w przypadku zdarzeń radiacyjnych. Wyniki pomiarów są jednocześnie publicznie dostępne poprzez portal monitoringu PAA, co wzmacnia transparentność systemu i zaufanie społeczne.

Po uruchomieniu nowych instalacji w krajowej sieci działa obecnie 65 stacji wczesnego wykrywania skażeń promieniotwórczych. System ten ma charakter wielowarstwowy i jest uzupełniany przez wyspecjalizowane komponenty zarządzane przez inne instytucje. Centralne Laboratorium Ochrony Radiologicznej eksploatuje 13 wysokoczułych stacji aerozolowych ASS-500, umożliwiających detekcję bardzo niskich stężeń radionuklidów w powietrzu. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – PIB utrzymuje 9 stacji pomiarowych, a Ministerstwo Obrony Narodowej kolejne 13.

Rozwój infrastruktury monitoringu radiacyjnego ma charakter planowy i długofalowy. Jeszcze w tym roku planowane jest uruchomienie kolejnych dziesięciu stacji, co zwiększy ich liczbę do 75. W szerszej perspektywie rozbudowa sieci monitoringu jest jednym z elementów realizacji Programu polskiej energetyki jądrowej. Zgodnie z jego założeniami do 2033 roku w Polsce powinno funkcjonować co najmniej 145 stacji monitoringu radiacyjnego.